Libri i ri, “Inventing ELIZA”, ka rikuperuar kodin burimor të programit ELIZA nga arkivat e MIT-së. Për herë të parë, ky botim ofron një analizë të detajuar të kodit, duke zbuluar se programi i krijuar nga profesori i MIT-së, Joseph Weizenbaum, përfshinte versione të ndryshme të dizajnuara për skripte dhe persona të shumtë, përtej personazhit të njohur “DOCTOR”.
Programi ELIZA, i cili shpesh portretizohet si chatbot-i i parë, ka ndikuar në kulturën dhe kompjuterikën për gjashtë dekada. Përmes këtij hulumtimi, zbulohen risitë teknike që mundësuan ndërveprimet e hershme të programit, të cilat hodhën themelet për marrëdhëniet midis njerëzve dhe kompjuterëve.
Një dialog i hershëm i ELIZA-s, ku një përdoruese shpreh shqetësimet e saj për depresionin, është riprodhuar shpesh për të ilustruar aftësinë e programit për të tërhequr përdoruesit. Ky shkëmbim ka frymëzuar zhvillues të shumtë, por gjithashtu ka ngritur pyetje mbi mënyrën se si sistemi gjeneronte përgjigje dhe pse njerëzit prireshin t'i atribuonin inteligjencë dhe empati një makinerie.
Sociologia Sherry Turkle e përkufizon këtë si tendencën për t'i trajtuar programet kompjuterike si më inteligjente se sa janë në të vërtetë. Ndërsa shkencëtari Douglas Hofstadter e përshkruan si prirjen e njerëzve për të lexuar më shumë kuptim në simbolet e kompjuterizuara sesa është e garantuar, një koncept që mbetet relevant për sistemet e sotme të inteligjencës artificiale gjeneruese.
Weizenbaum, në librin e tij të vitit 1976, shprehu shqetësimin për faktin se njerëzit e lidhnin racionalitetin me kompjuterët. Ai theksoi se ELIZA nuk ishte krijuar për të pasur mirëkuptim, por për të fshehur mungesën e tij. Sot, ndërsa modelet e mëdha gjuhësore vazhdojnë të përdorin ndërfaqe të ngjashme me chatbot-in, “Inventing ELIZA” shërben si një mjet për të kuptuar se si këto teknologji të hershme vazhdojnë të ndikojnë në zhvillimet bashkëkohore.
Burimi: wired.com