Një teori konspiracioni që lidh një nga ndeshjet më historike të Kupës së Botës me CIA-n ka dalë në sipërfaqe 56 vjet më vonë dhe vetëm disa javë para se të fillojë turneu i ri në SHBA, Kanada dhe Meksikë. Historia flet për çerekfinalen e Kupës së Botës 1970 në Brazil midis Anglisë dhe Gjermanisë Perëndimore, kur “Tre Luanët” u mposhtën 3-2, duke i dhënë fund çdo shprese për të mbajtur titullin botëror që kishin fituar 4 vjet më parë.
Sado e pamundur të duket, teoritë janë se humbja mund të ketë qenë pjesë e një konspiracioni të pabesueshëm të epokës së Luftës së Ftohtë, që dyshohet se është orkestruar nga SHBA dhe Shërbimi i tyre Sekret. Siç shumë besojnë, kishte pasur një intrigë në lidhje me sëmundjen e papritur të portierit të madh anglez të kohës, Gordon Banks, i helmuar nga ushqimi disa orë para ndeshjes.
Mungesa e njeriut që atëherë konsiderohej më i miri në botë në pozicionin e tij ndikoi ndjeshëm në shanset e Anglisë në ndeshjen e zhvilluar në Meksikë.
Helmimi fatal
Banks kishte shfaqur simptomat e para pas ndeshjes së fundit në grup kundër Çekosllovakisë, por mendohej se ishte rikuperuar përpara se të pësonte një rikthim në ditën e çerekfinales. Ai u zëvendësua nga portieri i Chelsea, Peter Bonetti, të cilin shumë e konsiderojnë përgjegjës për të 3 golat e pësuar nga skuadra e tij. Të tjerë thonë se shkak u bë vendimi për të zëvendësuar Bobby Charlton në minutën e 70-të.
Për vite me radhë, shumë njerëz në botën e futbollit besuan se Banks, i cili vdiq në vitin 2019 në moshën 81-vjeçare, ishte viktimë e “sabotimit” atë mëngjes fatal të vitit 1970.
Një hetim 3-vjeçar e ka shqyrtuar tashmë këtë pretendim, duke u përqendruar veçanërisht nëse incidenti ishte pjesë e një operacioni të CIA-s për ta larguar Anglinë nga rruga dhe për të siguruar që Brazili në fund të fundit do të fitonte trofeun.
Gabriel Gatehouse, ish-redaktor ndërkombëtar i “Newsnight” të BBC-së, filloi të hetonte rastin kur u kontaktua nga nipi i Banks, Ed Jervis. Në autobiografinë e tij, Banks duket se ia hodhi fajin një shisheje birre për sëmundjen e tij. Megjithatë, Jervis i tha gazetarit se gjyshi i tij “ishte gjithmonë paksa dyshues”, ndërsa djali i portierit, Robert, shtoi: “Ai e shihte jashtëzakonisht të çuditshme që ishte i vetmi që u sëmur dhe u sëmur kaq rëndë”.
Rasti u ringjall nga gazetari legjendar i futbollit Brian Glanville në librin e tij të vitit 2007, “England Managers: The Toughest Job In Football”, në të cilin ai thotë se “Gradualisht fillova të besoja se Banks ishte viktimë e sabotazhit”.
“Nuk mendon se do ta linim Anglinë të mposhtte Brazilin, apo jo?”
Sipas Glanville, një tjetër gazetar futbolli, Bob Oxby, i kishte treguar se kishte një kushëri të quajtur Stuart Symington, senator në Missouri nga viti 1952 deri në vitin 1976. Në një diskutim rreth sëmundjes së Banks, thuhet se Symington i tha Oxby: “Kjo ishte punë e CIA-s. A mendoni se do ta linim Anglinë të mundte Brazilin, apo jo?”
Teoria është se SHBA-të ndërhynë për të mbështetur diktaturën ushtarake në Brazil, të cilën qeveria e Lyndon Johnson e kishte ndihmuar ta instalonte në vitin 1964. Në kohën e Kupës së Botës, 6 vjet më vonë, regjimi ishte jopopullor dhe fitimi i trofeut shihej si një mënyrë ideale për të rritur mbështetjen popullore.
Gatehouse foli me Glanville për historinë 2 vjet para vdekjes së tij, vitin e kaluar në moshën 93-vjeçare.
“E tëra çfarë tha ai ishte se Oxby ishte një gazetar i besueshëm dhe se Symington i kishte thënë se “ishte pjesë e një plani”, – shkroi Gatehouse në Observer. Ai vuri në dukje se Symington ishte anëtar i Komitetit të Senatit për Shërbimet e Armatosura, i cili merrte informacione nga CIA.
Gatehouse gjeti gjithashtu një dokument në dosjet e CIA-s të vitit 1971 që thoshte se presidenti i Brazilit, Gjenerali Emilio Garastajo Medici, “arriti me mjeshtëri ta lidhë veten” me trofeun. Në të njëjtën kohë, gazetari pranoi se kontaktet e tij në komunitetin e inteligjencës nuk kishin dëgjuar kurrë për një rast helmimi.
Megjithatë, ai kujtoi dëshminë e një biologu të CIA-s i cili kishte dëshmuar në Senat në vitet 1970 rreth “substancave që mund të shkaktojnë shqetësime shumë serioze në stomak”. ©Përgatiti LAPSI.al