Marina e Shteteve të Bashkuara kreu një provë të paparalajmëruar të një rakete balistike Trident-II D5 pranë Karaibeve, duke shkaktuar habi midis portorikanëve të cilët panë një fenomen të pazakontë drite në qiell. Ndërkohë, testi u konfirmua zyrtarisht nga Marina e SHBA-së.
Nisja shihet nga Porto Riko
Pamjet e lëshimit, të postuara nga Ada Monson, meteorologe kryesore në WAPA-TV në San Juan, u përhapën me shpejtësi në mediat sociale.
Banorët e Porto Rikos përshkruan shkëlqimin mahnitës të raketës, rezultat i jonizimit të molekulave në atmosferën e sipërme.
Eksperti Marco Langbroek konfirmoi se ky ishte një provë e raketës Trident-II D5. Ai deklaroi se paralajmërimet e publikuara të navigimit tregonin zonën e lëshimit dhe trajektoren e raketës, e cila u qëllua nga një nëndetëse në koordinatat 28.5667, -76.4833.
Raketa Trident-II D5 është në arsenalin e marinës amerikane dhe asaj britanike dhe është një element kyç i strategjisë së tyre të parandalimit bërthamor.
Konfirmim zyrtar nga Marina Amerikane
Marina Amerikane njoftoi më pas se një total prej katër raketash të paarmatosura Trident-II D5LE u qëlluan nga nëndetësja balistike e klasit Ohio midis 17 dhe 21 shtatorit. Një nga lëshimet, e mbajtur të dielën në mbrëmje, ishte e dukshme nga Porto Riko.
“Lëshimet testuese kryhen rregullisht për të vlerësuar dhe siguruar besueshmërinë dhe saktësinë e sistemit. Ato nuk ishin të lidhura me asnjë ngjarje aktuale botërore”, tha Marina në një deklaratë.
Zëvendësadmirali Johnny R. Wolfe, drejtor i Programit të Sistemeve Strategjike të Marinës Amerikane, theksoi se këto lëshime konfirmojnë besueshmërinë dhe qëndrueshmërinë e aftësive të parandalimit bërthamor të SHBA-së.
“Sistemi ynë i raketave balistike të lëshuara nga nëndetëset ka qenë kritik për sigurinë kombëtare që nga vitet 1960 dhe këto teste vazhdojnë të vërtetojnë gatishmërinë dhe besueshmërinë tonë”, tha Wolfe. Ai shtoi se ruajtja e aftësive aktuale, si dhe zhvillimi i gjeneratës së ardhshme të armëve strategjike, është në zemër të misionit të komandës së tij.
Ky mund të jetë një mesazh për Venezuelën
Edhe pse Marina Amerikane pretendon se është një provë rutinë dhe e planifikuar paraprakisht, analistët besojnë se lëshimi ka një dimension më të gjerë gjeopolitik. Disa ekspertë paralajmërojnë se mesazhi mund t’i referohet Venezuelës, me të cilën Uashingtoni ka pasur marrëdhënie të tensionuara për vite me radhë për shkak të operacioneve amerikane kundër trafikut të drogës dhe vendosjes së anijeve luftarake në Karaibe.
Në këtë kontekst, duhet të shihet edhe vendimi i fundit i Presidentit të Venezuelës, Nicolás Maduro, për të mobilizuar milicitë popullore, i cili ka rritur më tej tensionet në rajon.
Përveç forcave sipërfaqësore, ushtria amerikane dërgoi edhe një nëndetëse bërthamore në Karaibe, megjithëse nuk specifikohet se cilës klasë i përket. Supozohet se ajo qëndron pas lëshimit të saj, të cilin e pa popullsia e Porto Rikos.
Teste të rralla dhe të shtrenjta
Lëshimet e raketës Trident-II D5 janë jashtëzakonisht të rralla. Testi i fundit i dokumentuar ndodhi në shtator 2023, kur nëndetësja e klasit Ohio USS Louisiana kreu me sukses një lëshim si pjesë e programit të Operacionit Demonstrues dhe Zhytës.
🇵🇷🇺🇸 BREAKING: A rocket streaked across Puerto Rico skies tonight! Witnesses say it was a Trident missile test from a submarine in the North Atlantic—totally unscheduled.
It is not yet confirmed which country conducted the test or the exact missile, but only the U.S. and U.K.… pic.twitter.com/EUlepTT4tC
— Defence Index (@Defence_Index) September 22, 2025
Trident-II D5 u zhvillua në vitet 1980 dhe programi i zgjatjes së jetëgjatësisë së tij u përfundua në vitin 2017, duke e zgjatur përdorimin e tij operacional deri në vitet 2040. Që atëherë, janë regjistruar gjithsej 197 lançime të suksesshme testimi të këtij sistemi strategjik.
Wolfe theksoi se një pengesë bërthamore e besueshme dhe efektive është thelbësore për sigurinë e Shteteve të Bashkuara dhe aleatëve të saj. “Qëllimi ynë është të ruajmë aftësinë për të siguruar paqen përmes forcës, ndërkohë që zhvillojmë gjeneratën e ardhshme të sistemeve që do të ruajnë sigurinë në të ardhmen”, tha ai.
Trident si një shtyllë e strategjisë bërthamore
Trident-II D5 mbetet shtylla kryesore e arsenalit bërthamor të nëndetëseve amerikane, duke formuar një nga tre shtyllat e triadës bërthamore të SHBA-së, së bashku me bombarduesit strategjikë dhe raketat balistike ndërkontinentale me bazë tokësore.
Marina Amerikane thekson se Programi i Sistemeve Strategjike ofron mbështetje “nga djepi në varr” – ai përfshin trajnimin, pajisjet, mjediset dhe personelin përgjegjës për sigurinë, efektivitetin dhe gatishmërinë e vazhdueshme të raketave balistike Trident-II D5LE të vendosura në nëndetëset e klasit Ohio.