Vendosja e një “zone mbrojtëse” nga Izraeli në jug të Libanit, e cila shtrihet edhe në ujërat mesdhetare, ka ngritur shqetësime se ky veprim mund të jetë një përpjekje për të përvetësuar territorin detar libanez, ku ndodhen rezerva të mundshme të naftës dhe gazit. Harta e kësaj zone, e njohur si “Linja e Verdhë”, u njoftua më 19 prill nga Avichay Adraee, zëdhënësi i ushtrisë izraelite për gjuhën arabe, pak ditë pas një armëpushimi të ndërmjetësuar nga Shtetet e Bashkuara.
Izraeli deklaroi se kjo zonë, e cila shtrihet rreth 10 kilometra në veri të kufirit dhe përfshin rreth 6 për qind të territorit libanez, është e nevojshme për të parandaluar sulmet nga luftëtarët e Hezbollahut. Megjithatë, ekspertët theksojnë se kjo “zonë mbrojtëse” shkel marrëveshjen detare të vitit 2022, e cila garantonte të drejtat e eksplorimit për Libanin në projektin e gazit Qana.
Sipas Laury Haytayan, eksperte për naftën dhe gazin, linja e re e demarkacionit përfshin Bllokun 8 dhe Bllokun 9, të cilat janë pjesë e fushës së gazit Qana. Haytayan sqaroi se eksplorimi në Bllokun 4 u braktis për shkak të mungesës së fizibilitetit ekonomik, ndërsa në Bllokun 9 nuk u gjet asgjë, duke lënë vendin pa rezerva të provuara për shfrytëzim.
Aref Fakhry, jurist detar dhe profesor në Universitetin Botëror të Detave, e përshkroi përpjekjen e Izraelit për të zgjeruar kufijtë në Zonën Ekonomike Ekskluzive (EEZ) të Libanit si një “grabitje burimesh”. Ai theksoi se ujërat brenda 12 miljeve detare nga bregdeti libanez përbëjnë detin territorial, ku shteti ka kontroll të plotë sovran.
Debati mbi marrëveshjen detare të vitit 2022 mbetet i ndezur brenda Izraelit. Ndërsa disa politikanë izraelitë kanë shprehur dëshirën për ta anuluar marrëveshjen, ministri libanez i Energjisë, Joe Saddi, deklaroi për agjencinë Reuters se harta e re nuk ndryshon faktin që ekziston një marrëveshje për kufirin detar. Ekspertët sugjerojnë se Libani mund t'i drejtohet ndërmjetësimit diplomatik ose Këshillit të Sigurimit të OKB-së për të kërkuar llogari.
Burimi: aljazeera.com